Hồng Kông (Trung Quốc) là cảng tự do: hầu hết hàng hoá vào đây không chịu thuế nhập khẩu, trừ một số ít nhóm như rượu mạnh, thuốc lá, nhiên liệu. Điều này, cùng vị trí trung chuyển của khu vực, từng biến Hồng Kông thành nơi người buôn nhiều nước đến lấy điện thoại, đồ điện tử, phụ kiện, đồng hồ. Khu Thâm Thuỷ Bộ (Sham Shui Po) ở bán đảo Cửu Long là điểm quen thuộc với các phố bán linh kiện, đồ điện tử cũ mới, vải và phụ liệu may, quần áo bán sỉ.
Với người bán nhỏ Việt Nam hôm nay, Hồng Kông không còn là "thiên đường giá rẻ" như lời kể cũ: chi phí sinh hoạt cao, nhiều mặt hàng có kênh phân phối chính hãng ở Việt Nam, và ngay bên kia ranh giới là các khu sỉ khổng lồ ở đại lục. Bài này giúp bạn hiểu Hồng Kông còn hợp với nhóm hàng nào, Thâm Thuỷ Bộ bán gì, và rủi ro lớn nhất với hàng điện tử trôi nổi nằm ở đâu.
Cảng tự do nghĩa là gì với người đi lấy hàng
Cảng tự do ở đây hiểu đơn giản là hàng nhập vào Hồng Kông hầu như không bị đánh thuế nhập khẩu, thủ tục thông quan đơn giản, và hàng hoá từ nhiều nước đổ về rồi phân phối đi tiếp. Giá bán lẻ của một số mặt hàng nhập khẩu vì thế có thể cạnh tranh so với nơi đánh thuế cao. Đó là lý do lịch sử khiến người buôn nhiều nơi tìm đến.
Nhưng "không thuế ở Hồng Kông" không có nghĩa là "không thuế khi về Việt Nam". Hàng mua ở Hồng Kông mang về Việt Nam để bán vẫn là hàng nhập khẩu, chịu thuế và thủ tục theo quy định hiện hành của Việt Nam. Lợi thế giá ở đầu mua có thể bị thu hẹp khi tính đủ chi phí chuyến đi, cước và thuế ở đầu nhập.
Mặt khác, khi các hãng lớn đã có kênh phân phối chính hãng ở Việt Nam với bảo hành trong nước, hàng xách tay từ Hồng Kông mất dần lợi thế với nhiều mặt hàng. Người bán nhỏ phải trả lời được câu hỏi: khách của mình mua hàng Hồng Kông vì lý do gì: phiên bản không có ở Việt Nam, giá, hay chỉ vì thói quen?
Danh mục nhập môn của trang có bài so sánh các thị trường nguồn và cách tính giá về tay. Với Hồng Kông, phép tính đó càng phải làm kỹ trước khi đặt vé.
Thâm Thuỷ Bộ: các mảng hàng chính
Thâm Thuỷ Bộ là khu dân cư lâu đời, nổi tiếng với các phố chuyên một nhóm hàng. Bảng dưới đây mô tả các mảng ổn định; vị trí cụ thể và tình trạng từng phố cần kiểm lại trước chuyến đi.
| Mảng hàng | Đặc điểm | Hợp với | Rủi ro chính |
|---|---|---|---|
| Đồ điện tử, linh kiện, đồ cũ | Phố và chợ bán linh kiện, dây cáp, phụ kiện, thiết bị cũ mới lẫn lộn | Shop phụ kiện, người sửa chữa, người tìm linh kiện khó kiếm | Hàng không rõ nguồn, hàng cũ bán như mới, phụ kiện kém an toàn |
| Vải, phụ liệu may | Các phố bán vải cuộn, ren, nút, khoá, chỉ, đồ trang trí may mặc | Xưởng may nhỏ, shop đồ thủ công | Khối lượng nặng, cước cao |
| Quần áo bán sỉ | Dãy cửa hàng thời trang bán sỉ dọc một số trục đường của khu | Shop thời trang tìm mẫu khác biệt | Giá không thấp so với các khu sỉ đại lục |
| Đồ gia dụng, hàng tạp | Cửa hàng nhỏ bán đồ dùng hằng ngày | Lô rất nhỏ, hàng thử | Giá lẻ không phải giá nguồn |
Ngoài Thâm Thuỷ Bộ, Hồng Kông còn nhiều khu mua sắm nổi tiếng với du khách như Vượng Giác (Mong Kok). Phần lớn là bán lẻ, hợp để quan sát hơn là lấy sỉ. Các trung tâm thương mại lớn bán hàng hiệu theo giá lẻ, không phải nguồn đánh hàng.
Hàng điện tử trôi nổi: rủi ro nằm ở đâu
Đây là phần quan trọng nhất với ai định lấy điện thoại, phụ kiện, đồ điện tử ở Hồng Kông.
Hàng cũ, hàng tân trang bán như mới
Ở các khu bán đồ điện tử lẫn lộn mới cũ, một thiết bị đã qua sử dụng hoặc đã tân trang có thể được đóng hộp lại và bán như hàng mới. Người bán nhỏ mua số lượng mà không kiểm kỹ, mang về bán cho khách như hàng mới, là người đứng ra chịu khiếu nại.
Phiên bản và tương thích
Thiết bị bán ở Hồng Kông có thể là phiên bản dành cho thị trường khác: phích cắm khác, băng tần mạng di động khác, ngôn ngữ, ứng dụng cài sẵn khác. Có thiết bị bị giới hạn chức năng theo vùng. Mua để bán ở Việt Nam, bạn phải kiểm tương thích với mạng và điện lưới Việt Nam, và nói rõ với khách.
Bảo hành
Nhiều hãng chỉ bảo hành trong khu vực bán ra hoặc có chính sách bảo hành quốc tế với điều kiện riêng. Hàng mua ở Hồng Kông có thể không được bảo hành chính hãng ở Việt Nam. Người bán phải tự quyết: tự bảo hành (và tính chi phí đó vào giá), hay nói rõ "không bảo hành chính hãng tại Việt Nam".
Phụ kiện kém an toàn
Sạc, pin dự phòng, dây cáp không rõ nguồn có thể không đạt chuẩn an toàn điện. Ở Việt Nam, nhiều thiết bị điện, điện tử phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật, có nhóm phải chứng nhận hợp quy trước khi lưu thông. Bán sạc, pin kém chất lượng không chỉ là rủi ro khiếu nại mà là rủi ro cháy nổ cho khách.
Hàng nhái nhãn hiệu
Phụ kiện mang logo hãng lớn với giá rất thấp thường là hàng nhái. Hải quan Hồng Kông và Việt Nam đều xử lý hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Mua để bán lại là rủi ro bị thu giữ và xử phạt.
Kiểm hàng điện tử trước khi mua số lượng
Nếu vẫn muốn lấy đồ điện tử, phụ kiện ở Hồng Kông, kiểm theo trình tự:
- Hỏi rõ hàng mới nguyên hộp, hàng trưng bày, hàng tân trang hay hàng cũ. Ghi câu trả lời vào biên nhận nếu được.
- Kiểm số sê-ri, số nhận dạng thiết bị khớp giữa máy, hộp và giấy tờ; kiểm tình trạng bảo hành theo cách hãng công bố.
- Kiểm phiên bản: phích cắm, điện áp, băng tần, ngôn ngữ, giới hạn vùng.
- Bật máy, thử các chức năng chính ngay tại cửa hàng.
- Với sạc, pin, dây cáp: chọn hàng có nhà sản xuất rõ ràng, thông số in đầy đủ; tránh hàng không nhãn.
- Xin hoá đơn ghi đủ tên hàng, tình trạng, số sê-ri, giá.
- Hỏi bên vận chuyển trước về hàng có pin: nhiều đường bay hạn chế pin rời và thiết bị có pin.
- Hỏi đại lý làm thủ tục hải quan về yêu cầu nhập khẩu với thiết bị điện, điện tử, thiết bị thu phát sóng trước khi mua số lượng.
Nếu một bước không làm được, chẳng hạn cửa hàng không cho thử máy hoặc không ghi hoá đơn, hãy coi đó là tín hiệu dừng lại. Tiết kiệm được vài phần trăm giá mua không đáng với rủi ro mất cả lô.
Đi lại, tiền tệ và thị thực
Hồng Kông có hệ thống tàu điện ngầm và xe buýt dày đặc; Thâm Thuỷ Bộ có ga tàu điện riêng trên tuyến chạy dọc bán đảo Cửu Long. Thẻ trả trước dùng cho tàu, xe buýt và nhiều cửa hàng tiện lợi giúp đi lại nhanh. Phố ở khu cũ đông và hẹp, mang hàng nặng nên gọi xe hoặc gửi hàng tại chỗ.
Tiền tệ là đô la Hồng Kông. Cửa hàng nhỏ ở khu chợ thường ưa tiền mặt; nhiều nơi khác nhận thẻ và các hình thức thanh toán điện tử. Tính phí chuyển đổi ngoại tệ của thẻ vào chi phí chuyến, và kiểm quy định khai báo ngoại tệ khi mang tiền mặt.
Về nhập cảnh, công dân Việt Nam đi Hồng Kông cần đáp ứng yêu cầu thị thực do Hồng Kông quy định; điều kiện có thể thay đổi. Kiểm thông tin hiện hành ở cơ quan có thẩm quyền trước khi đặt vé.
Chi phí sinh hoạt ở Hồng Kông cao, nhất là chỗ ở. Với chuyến lấy hàng, phòng khách sạn nhỏ là chuyện thường; nếu định mang hàng về phòng, hỏi trước về diện tích và chính sách của khách sạn, hoặc gửi hàng thẳng cho bên vận chuyển.
Hồng Kông so với các nguồn khác
So với khu sỉ ở đại lục. Khu sỉ ở các thành phố phía nam Trung Quốc thường rẻ hơn cho hàng số lượng lớn; Hồng Kông có lợi thế ở một số mặt hàng nhập khẩu, phiên bản quốc tế và thủ tục mua bán quen với người nước ngoài. Trang chuyên về đánh hàng Trung Quốc có bài chi tiết về các khu sỉ ở đó; ở đây chỉ nhắc để so sánh.
So với kênh chính hãng ở Việt Nam. Với nhiều thiết bị phổ biến, giá chính hãng trong nước kèm bảo hành có thể tương đương hoặc tốt hơn khi tính đủ chi phí đưa hàng từ Hồng Kông về. Hãy so trước khi đi.
So với Singapore. Cả hai đều là trung tâm thương mại có hàng quốc tế; Singapore có quy định chặt, giá cao, hợp với nhóm hàng khác. Bài riêng về lấy hàng ở Singapore trong danh mục này phân tích.
Khi nào Hồng Kông còn hợp. Khi bạn cần phiên bản, linh kiện, phụ liệu khó tìm; khi lô nhỏ, cần nhìn tận tay; khi kết hợp chuyến đi với việc khác. Không hợp khi mục tiêu chỉ là giá rẻ nhất.
Đưa hàng Hồng Kông về Việt Nam
Hàng từ Hồng Kông về Việt Nam thường đi đường hàng không (chuyển phát nhanh hoặc gom hàng) với lô nhỏ, hoặc đường biển với lô nặng như vải, phụ liệu. Như mọi nguồn khác, hàng về để bán phải được khai báo theo quy định hiện hành; hỏi bên vận chuyển ai khai báo và bạn nhận chứng từ gì.
Hàng có pin (điện thoại, pin dự phòng, thiết bị không dây) là nhóm hay vướng nhất khi đi máy bay vì quy định về hàng nguy hiểm. Có loại phải đóng gói, ghi nhãn theo quy cách riêng, có loại bị từ chối. Hỏi trước khi mua, không phải sau khi đã mua.
Thiết bị điện, điện tử, thiết bị thu phát sóng có thể thuộc diện phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật, kiểm tra chất lượng hoặc chứng nhận hợp quy khi nhập khẩu vào Việt Nam. Thủ tục này phụ thuộc mặt hàng cụ thể; hỏi cơ quan quản lý chuyên ngành hoặc đại lý làm thủ tục hải quan.
Mang hàng theo hành lý chỉ nên là đồ cá nhân và ít hàng mẫu, vẫn phải khai báo đúng nếu là hàng mua để bán. Danh mục hàng xách tay của trang có bài riêng về ranh giới giữa hành lý cá nhân và buôn lậu, đặc biệt với điện thoại.
Câu hỏi thường gặp
Hồng Kông là cảng tự do thì mua hàng ở đó về Việt Nam có phải đóng thuế không?
Có. Cảng tự do nghĩa là hàng vào Hồng Kông hầu như không chịu thuế nhập khẩu của Hồng Kông. Khi mang về Việt Nam để bán, hàng vẫn là hàng nhập khẩu, chịu thuế và thủ tục theo quy định hiện hành của Việt Nam.
Thâm Thuỷ Bộ bán những gì?
Thâm Thuỷ Bộ nổi tiếng với các phố bán đồ điện tử, linh kiện, đồ cũ mới lẫn lộn, các phố vải và phụ liệu may, và dãy cửa hàng quần áo bán sỉ. Vị trí và tình trạng từng phố có thể thay đổi, nên kiểm lại trước chuyến đi.
Điện thoại mua ở Hồng Kông có dùng được ở Việt Nam không?
Thường dùng được, nhưng cần kiểm phiên bản: băng tần mạng, phích sạc, ngôn ngữ, giới hạn vùng nếu có. Bảo hành chính hãng tại Việt Nam có thể không áp dụng. Người bán lại phải nói rõ điều này với khách.
Có nên lấy sạc, pin dự phòng giá rẻ ở Hồng Kông về bán?
Thận trọng. Phụ kiện không rõ nguồn có thể không đạt chuẩn an toàn, gây cháy nổ. Nhiều thiết bị điện phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật khi lưu thông ở Việt Nam, và pin bị hạn chế khi gửi đường bay. Chọn hàng rõ nhà sản xuất, hỏi thủ tục trước.
Hồng Kông còn rẻ hơn mua chính hãng ở Việt Nam không?
Tuỳ mặt hàng. Khi tính đủ chi phí chuyến đi, cước, thuế và việc mất bảo hành trong nước, nhiều thiết bị phổ biến không còn chênh đáng kể. Hãy tính giá về tay cụ thể trước khi quyết định đi.
Đi Hồng Kông lấy hàng cần thị thực không?
Công dân Việt Nam cần đáp ứng yêu cầu nhập cảnh do Hồng Kông quy định, và điều kiện có thể thay đổi. Kiểm thông tin hiện hành ở cơ quan có thẩm quyền trước khi đặt vé, nộp hồ sơ đúng mục đích chuyến đi.