Mua đồ hiệu tại cửa hàng chính thức ở châu Âu rồi mang về Việt Nam bán lại là việc nhiều người làm, nhưng các hãng xa xỉ không muốn điều đó: nhiều hãng giới hạn số món mỗi khách được mua trong một khoảng thời gian, có thể yêu cầu xuất trình hộ chiếu, và có quyền từ chối bán cho người họ cho là mua để bán lại. Đây là chính sách của hãng, không phải luật của nước sở tại, và thay đổi theo hãng, theo dòng sản phẩm.
Bài này không bàn chuyện phân biệt thật giả hay định giá đồ hiệu cũ (chủ đề của mảng hàng hiệu), mà nhìn từ góc người đánh hàng: vì sao hãng giới hạn, người mua hộ ứng xử thế nào cho đúng mực, hoá đơn và giấy tờ cần giữ, khai báo khi về Việt Nam, và cách nói thật với khách về nguồn hàng.
Vì sao các hãng xa xỉ giới hạn mua và từ chối bán
Các hãng xa xỉ kiểm soát chặt hệ thống phân phối: họ quyết định bán ở đâu, giá bao nhiêu, trưng bày thế nào, ai được làm đại lý. Giá cùng một chiếc túi ở các nước thường khác nhau do thuế, tỷ giá và chính sách giá của hãng. Khoảng chênh đó là cơ hội của người mua đi bán lại, và cũng là thứ hãng muốn thu hẹp vì nó làm rối hệ thống giá toàn cầu của họ.
Giới hạn số món mỗi khách, ghi nhận thông tin người mua, hạn chế mua lặp lại cùng một mẫu trong một khoảng thời gian là các công cụ hãng dùng. Nhân viên bán hàng được hướng dẫn nhận diện những dấu hiệu mua để bán lại: hỏi nhiều mẫu cùng lúc, mua nhiều chiếc cùng mẫu, mua theo danh sách gửi qua điện thoại, không quan tâm tới việc thử đồ.
Ngoài ra, việc mua bán lại hàng hiệu nằm trong một vùng mà các hãng theo dõi kỹ vì liên quan tới hàng giả trộn vào hàng thật, rửa tiền qua hàng giá trị cao. Vì vậy cửa hàng có thể yêu cầu giấy tờ tuỳ thân, đặc biệt với giao dịch lớn, thanh toán tiền mặt. Những yêu cầu đó không nhằm vào cá nhân ai, mà là quy trình chung.
Hiểu được động cơ của hãng giúp người bán bớt ảo tưởng: không có "mẹo" nào bền vững để mua số lượng lớn đồ hiệu tại cửa hàng. Mô hình làm được lâu là số lượng nhỏ, theo đơn có thật, chấp nhận giới hạn, và chọn những dòng sản phẩm hãng không kiểm soát quá chặt.
Người mua ở châu Âu nên ứng xử thế nào
Tôn trọng giới hạn của hãng. Khi cửa hàng nói mỗi khách chỉ được mua một chiếc mẫu đó, coi đó là giới hạn thật. Lách bằng cách nhờ người lạ xếp hàng mua, dùng nhiều giấy tờ tuỳ thân khác nhau là đi ngược chính sách của hãng, có thể bị từ chối phục vụ lâu dài.
Không nói dối về mục đích mua. Không có nghĩa vụ kể với nhân viên rằng món đồ để bán lại, nhưng cũng không nên dựng chuyện. Nếu bị hỏi trực tiếp và bị từ chối, chấp nhận và rời đi.
Thanh toán minh bạch. Dùng thẻ hoặc phương tiện thanh toán có chứng từ, tránh mang lượng tiền mặt lớn. Mang tiền mặt lớn qua biên giới còn có nghĩa vụ khai báo theo quy định của nước đi và nước đến.
Mua theo đơn đặt trước có cọc, số lượng vừa phải. Một hai món mỗi lần, đúng mẫu khách đã đặt, giảm rủi ro bị từ chối và giảm vốn ứ đọng.
Không nhận mua các mẫu đang khan hiếm theo yêu cầu "bằng mọi giá". Những mẫu hãng kiểm soát chặt nhất thường là mẫu khách hối thúc nhiều nhất. Đặt cược vào chúng là đặt cược vào việc lách chính sách.
Giấy tờ cần giữ cho mỗi món đồ hiệu
Với đồ giá trị cao, giấy tờ quan trọng ngang chính món đồ. Khi mua, người mua ở châu Âu nên lấy và gửi về đủ:
- Hoá đơn mua hàng của cửa hàng, ghi rõ tên sản phẩm, mã, giá, ngày, địa chỉ cửa hàng.
- Ảnh chụp món hàng tại quầy hoặc ngay sau khi mua, kèm túi, hộp, thẻ đi kèm.
- Các thẻ, giấy đi kèm sản phẩm mà hãng cung cấp (thẻ hướng dẫn bảo quản, thẻ thông tin sản phẩm); giữ nguyên trong hộp.
- Chứng từ thanh toán: biên lai quẹt thẻ, sao kê; không cần gửi cho khách nhưng shop nên lưu.
- Chứng từ gửi hàng nếu gửi qua đơn vị vận chuyển: vận đơn, giá trị khai, bảo hiểm.
- Chứng từ khai báo, nộp thuế khi về Việt Nam nếu hàng được khai là hàng kinh doanh.
Hoá đơn cửa hàng là bằng chứng mạnh nhất về nguồn gốc khi khách hỏi. Với khách mua đồ hiệu, nhiều người sẵn sàng trả thêm cho món có hoá đơn rõ ràng. Có thể che thông tin cá nhân của người mua ở châu Âu khi gửi ảnh hoá đơn cho khách, nhưng giữ nguyên các thông tin sản phẩm và cửa hàng.
Mang đồ hiệu về Việt Nam: hành lý hay hàng hoá
Đồ hiệu thường nhỏ gọn, giá trị cao, nên nhiều người chọn mang theo hành lý. Đây là chỗ cần hiểu rõ ranh giới. Đồ dùng cá nhân của người đi đường, trong tiêu chuẩn hành lý theo quy định hiện hành, là một chuyện. Một chiếc túi mua theo đơn đặt trước của khách, mang về để bán, là hàng kinh doanh, kể cả khi chỉ có một chiếc.
Theo nguyên lý, hành lý vượt tiêu chuẩn hoặc hàng có tính chất kinh doanh phải được khai báo khi nhập cảnh và nộp thuế theo quy định. Đi lối không khai báo với hàng phải khai là rủi ro: hàng có thể bị giữ, người mang có thể bị xử lý. Với đồ giá trị cao, mức thiệt hại khi bị giữ hàng là rất lớn so với khoản thuế phải nộp nếu khai đúng.
Một lựa chọn khác là gửi qua chuyển phát nhanh quốc tế có bảo hiểm, khai đúng giá trị. Cách này tốn cước, nhưng có chứng từ đầy đủ, có bồi thường khi thất lạc trong giới hạn bảo hiểm, và không đặt người mang vào thế khó. Trước khi chọn đường nào, hỏi đại lý làm thủ tục hải quan về cách khai cho hàng giá trị cao của bạn.
Đồ hiệu mua tại cửa hàng, outlet, cửa hàng ký gửi: khác nhau thế nào
Ba nguồn đồ hiệu ở châu Âu mà người bán Việt hay nhắc tới, nhìn từ góc người đánh hàng:
| Nguồn | Đặc điểm | Giấy tờ | Lưu ý khi bán lại |
|---|---|---|---|
| Cửa hàng chính thức của hãng | Hàng mới, mẫu đương mùa, giới hạn mua | Hoá đơn hãng | Nói rõ mua tại cửa hàng, ghi đúng mẫu, đúng mùa |
| Outlet của hãng (với hãng có outlet) | Hàng mùa trước, đôi khi hàng làm riêng cho outlet | Hoá đơn outlet | Nói rõ hàng outlet, không gọi là mẫu mới |
| Cửa hàng ký gửi, đồ đã qua sử dụng | Đồ cũ, tình trạng khác nhau | Hoá đơn cửa hàng ký gửi, có khi kèm giấy tờ gốc | Bán đúng là đồ đã qua sử dụng; nhập đồ cũ có quy định riêng |
Ở cả ba nguồn, điều quan trọng là nói đúng loại hàng với khách. Khách mua một chiếc túi mùa trước giá tốt từ outlet thường hài lòng; khách mua đúng chiếc đó mà được giới thiệu là mẫu mới tại cửa hàng thì sẽ thấy bị lừa khi biết sự thật.
Với đồ đã qua sử dụng mua ở cửa hàng ký gửi, thêm một lớp thận trọng: nhập khẩu hàng tiêu dùng đã qua sử dụng để kinh doanh có thể chịu quy định riêng, và việc kiểm định thật giả đồ cũ là chuyên môn riêng. Người bán nhỏ không chuyên nên tránh nhóm này.
Nói thật với khách về nguồn đồ hiệu
Khách mua đồ hiệu qua người bán nhỏ thường lo hai điều: hàng có thật không, và nếu có vấn đề thì ai chịu. Cách trả lời tốt nhất là minh bạch ngay từ đầu: món này mua ở đâu (cửa hàng chính thức, outlet, cửa hàng ký gửi), lúc nào, có hoá đơn gì, đi đường nào về Việt Nam, đã khai báo ra sao. Khách nghiêm túc đánh giá cao sự rõ ràng này hơn mọi lời cam kết chung chung.
Cũng cần nói rõ những gì shop không làm được. Bảo hành, sửa chữa của hãng có thể chỉ áp dụng tại cửa hàng của hãng và theo chính sách của hãng; shop không nên hứa "bảo hành chính hãng trọn đời". Đổi trả với cửa hàng ở châu Âu sau khi hàng đã về Việt Nam gần như không khả thi; nói trước để khách chọn có thông tin.
Tránh các cách gọi gây hiểu lầm: "hàng chính hãng phân phối" khi bạn không phải nhà phân phối được uỷ quyền; "giá tốt nhất thị trường" khi bạn không kiểm chứng được; "hàng auth" như một nhãn mác thay cho bằng chứng. Ngôn ngữ chính xác bảo vệ bạn khi có tranh chấp, và giữ shop không bị cuốn vào thế giới hàng giả trá hình hàng thật.
Rủi ro tài chính và cách giữ vốn
Đồ hiệu là hàng giá trị cao, mỗi món ứ lại là một khoản vốn lớn nằm im. Rủi ro hay gặp: khách đặt rồi đổi ý khi hàng về, khách hối thúc mua mẫu khan hiếm rồi không lấy khi hàng về trễ, giá bán trong nước giảm vì hãng điều chỉnh giá hoặc vì có người bán khác về hàng nhiều hơn. Nhận cọc đủ lớn, theo tỷ lệ do shop quy định, là cách lọc khách nghiêm túc.
Rủi ro thứ hai là tỷ giá và chi phí: giá mua bằng ngoại tệ, cộng phí thẻ, cộng thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng khi về Việt Nam theo quy định hiện hành, cộng cước và bảo hiểm. Một biến động tỷ giá vừa phải giữa lúc báo giá và lúc thanh toán có thể ăn hết phần lời của món đồ. Báo giá cho khách nên có khoảng dự phòng, hoặc chốt giá cuối khi đã mua.
Rủi ro thứ ba là thời gian. Hàng hiệu bán theo mùa; một chiếc túi mua về lúc mẫu mới ra mắt bán được giá, ba tháng sau có thể khó bán hơn. Không ôm hàng hiệu để bán sẵn nếu chưa có khách quen đủ lớn; với người bán nhỏ, mô hình đơn đặt trước có cọc an toàn hơn nhiều.
Cuối cùng là rủi ro an toàn: mang đồ giá trị cao qua nhiều chặng, để trong phòng khách sạn, gửi qua người quen. Bảo hiểm hàng hoá khi gửi, không để đồ hiệu trong hành lý ký gửi khi bay, và không khoe hàng trên mạng xã hội khi đang trên đường là những thói quen đơn giản giảm thiệt hại.
Câu hỏi thường gặp
Mỗi khách được mua bao nhiêu món đồ hiệu ở châu Âu?
Không có con số chung. Mỗi hãng, mỗi dòng sản phẩm, mỗi thời điểm có chính sách riêng, và các hãng thường không công bố chi tiết. Nhân viên cửa hàng sẽ báo khi bạn chạm giới hạn. Coi giới hạn đó là thật, không tìm cách lách.
Cửa hàng hỏi hộ chiếu khi mua đồ hiệu có bình thường không?
Có. Nhiều cửa hàng ghi nhận thông tin người mua với giao dịch giá trị cao, để quản lý giới hạn mua, để làm giấy tờ hoàn thuế cho du khách mua đồ dùng cá nhân, hoặc theo quy định phòng chống rửa tiền. Đây là quy trình chung, không nhằm vào cá nhân.
Đồ hiệu mua ở châu Âu có rẻ hơn ở Việt Nam không?
Giá niêm yết ở châu Âu thường thấp hơn ở nhiều thị trường châu Á, nhưng khi cộng thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng khi về Việt Nam, cước, bảo hiểm, phí thẻ, khoảng chênh thu hẹp đáng kể. Tính giá về tay đầy đủ cho từng món trước khi báo khách.
Có nên mang đồ hiệu theo hành lý cho nhanh?
Nếu đó là hàng mua để bán, nó là hàng kinh doanh và phải được khai báo theo quy định khi nhập cảnh. Mang theo hành lý mà không khai báo là rủi ro lớn với hàng giá trị cao. Hỏi kỹ quy định hiện hành trước chuyến bay.
Khách hỏi làm sao biết đồ hiệu shop bán là thật thì trả lời thế nào?
Cung cấp hoá đơn mua tại cửa hàng của hãng (có thể che thông tin cá nhân người mua), ảnh lúc mua, giấy tờ đi kèm. Không hứa những điều shop không kiểm chứng được. Nếu khách muốn, họ có thể nhờ dịch vụ kiểm định độc lập.